Wielkie dobro dla Polski

“A z ofiary tak wielkiej zrodzi się wielkie dobro dla Polski” baner z tym hasłem zawisł nad sceną Domu Ludowego w Lipnicy Wielkiej, gdzie w przeddzień rocznicy męczeńskiej śmierci Józefy Mikowej, swoje święto obchodziła miejscowa Szkoła Podstawowa nr 2.

Uczniowie szkoły zaprezentowali inscenizację nawiązującą do życia swoich patronów Emila i Józefy Mików, oraz ich folklorystycznej pasji. Akademię w Domu Ludowym poprzedziła uroczysta Msza Święta w kościele pw. Św. Łukasza.

Emil Mika, weteran I wojny Światowej, w 1922 r. poślubił Józefę z Machayów, prześladowaną wcześniej przez władze czechosłowackie za działalność na rzecz polskości Orawy. Wspólnie byli animatorami życia społecznego w Lipnicy Wielkiej. Założyli orkiestrę dętą, chór, kółko teatralne, jednostkę Ochotniczej Straży Pożarnej w Lipnicy Wielkiej – Murowanicy i koło Towarzystwa Szkół Ludowych. Ich wspólną pasją był folklor. Ona pisała sztuki teatralne, on spisywał stare pieśni i melodie.

W obliczu rosnącego prawdopodobieństwa wybuchu II wojny światowej wstąpili do Tajnej Organizacji Wojskowej. Józefa pod pseudonimem „Ryś” pełniła funkcję szefa łączności i płatnika okręgu krakowskiego. Organizowała sieć szlaków przerzutowych i kurierskich z kraju przez Słowację na Węgry. Emil był porucznikiem Związku Walki Zbrojnej. Zajmował się łącznością radiową z dowództwem w Londynie.

Razem zostali aresztowani przez niemieckich okupantów w nocy z 3 na 4 maja 1941 roku, po częściowym rozpracowaniu krakowskich struktur ZWZ i TOW. Jego osadzono w obozie koncentracyjnym Auschwitz, gdzie zmarł 7 listopada tego samego roku. Ją uwięziono na Montelupich, gdzie była przesłuchiwana i torturowana. Potem przerzucona do Hotelu Palace w Zakopanem i z powrotem do Krakowa. Po nie udanych próbach zmuszenia jej do wydania kolejnych członków podziemia została zamordowana zastrzykiem fenolu 14 października 1942 roku.

Józefa i Emil Mikowie należą do grona najwybitniejszych Orawian, zarówno ze względu na swoje pionierskie osiągnięcia w życiu społecznym, walory intelektualne, jak i poprzez poświęcenie dla Polski. Są postaciami godnymi umieszczenia w panteonie największych Polskich bohaterów.

habinafoto

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *