Wakacje nad morzem… orawskim!

Pierwsze pomysły budowy tamy i zbiornika na Orawie datuje się na XVIII w. ale dopiero w drugiej połowie XX stulecia powstał największy powierzchniowo i drugi co do objętości sztuczny zbiornik wodny Słowacji. Mowa oczywiście o tzw. Jeziorze Orawskim.

Jezioro Orawskie pełni głównie funkcję przeciwpowodziową. Jest także ważnym ośrodkiem ruchu turystycznego. W okresie letnim stanowi miejsce dogodne do uprawiania sportów wodnych, wędkarstwa i innej rekreacji. Szczególną atrakcją turystyczną jest rejs statkiem wycieczkowym.

Na Zamku Orawskim przechowywany jest pierwszy model zapory na rzece Orawie z 1730 r. Podobnie jak kilka kolejnych nie został zrealizowany. Wszystkie tworzone były w potrzebie przeciwdziałania częstym wystąpieniom rzeki z koryta, czy wręcz powodziom. Wreszcie na przełomie lat 30. i 40. XX w. udało się wdrożyć odpowiednie kroki administracyjne i pierwsze prace ziemne. Kolejne powodzie i zmiany projektów wydłużyły termin napełnienia zbiornika do 1954 r.

Skoro Jezioro bywa nazywane Orawskim Morzem, to trzeba i wspomnieć o swoistej orawskiej Atlantydzie, czyli o zalanej grupie miejscowości. Były to wioski Hamry, Ławków, Osada, Slanica, Ujście nad Orawą, część Bobrowa, a także znaczną część Namiestowa wraz z zabytkowym centrum miasta.

Film z nagraniem suchego dna jeziora w 1990 r.

 

ZOBACZ TAKŻE: Zapomniane bogactwo solankowe Orawy

Szczyty dawnych wzniesień zalanych wodą tworzą dziś wyspy na tafli jeziora. Pierwsza z nich to Slanicki Ostrów, nazwany tak od miejsca położenia w dawnej wsi Slanica. Często spotykane, alternatywne określenie to Wyspa Sztuki (słow. Ostrov umenia) – to z racji zaaranżowanej na wyspie ekspozycji dzieł sztuki. Jej centrum stanowi XVIII. wieczny kościół pw. Podwyższenia Świętego Krzyża. Świątynia wzniesiona została w latach 1766–1769, pierwotnie jako niewielka, barokowa kaplica. W 1843 r. rozbudowana na klasycystyczny kościół z dwiema wieżami od frontu i dobudowaną kaplicą. Barokowe wyposażenie kościoła pozostaje w depozycie Galerii Orawskiej, która urządziła w kościele stałą ekspozycję orawskiej sztuki ludowej. W położonej w sąsiedztwie kościoła, kaplicy grobowej rodziny Klinowskich można obejrzeć niewielką wystawę przypominająca dzieje wsi zatopionych wodami jeziora. Na wyspie znajdziemy również ekspozycję ludowego kamieniarstwa z kamiennymi stacjami drogi krzyżowej. Brutalnym w formie wtrętem w atmosferę miejsca, było ustawienie wśród zabytkowych obiektów pomnika z brązową rzeźbą Antona Bernoláka – językoznawcy, pierwszego kodyfikatora języka słowackiego, pochodzącego ze Słanicy.

Drugą mniej znaną wyspą jest Ptasi Ostrów. Niegdyś szczyt wzniesienia usytuowanego w widłach Białej Orawy i Półgórzanki. Obecnie jest to miejsce gniazdowania takich ptaków wodnych, jak mewa śmieszka, mewa białogłowa, rybitwa rzeczna i kilka gatunków kaczek. Wyspa leży na wschód od Namiestowa i północny zachód od Wyspy Słanickiej. Jej powierzchnia 1,56 ha jest obszarem chronionym.

Wyspa Slanicka:

Elementy barokowego ołtarza i wystroju slanickiego kościoła na ekspozycji Orawskiej Galerii w Dolnym Kubinie:

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *